«گل سنگ» را میشود از آن سریالهایی دانست که سعی دارند درام را نه از دل حادثه، بلکه از دل وضعیت بیرون بکشند؛ از دل روابطی که مدتهاست چیزی در آنها ترک خورده اما هنوز فرو نریختهاند. سریال از همان قسمتهای ابتدایی، بهجای آنکه بر گرهافکنیهای پررنگ یا تعلیقهای مرسوم تکیه کند، روی نوعی بیقراری پنهان متمرکز میشود؛ حسی ممتد از ناتمامبودن، ناگفتهماندن و فاصلهای که میان آدمها افتاده، اما هیچکس توان مواجهه مستقیم با آن را ندارد. همین اتمسفر معلق، مهمترین کیفیت جهان «گلسنگ» است.
سریال جهانش را با سکوت میسازد؛ با مکثهای طولانی، گفتوگوهای نصفهونیمه و آدمهایی که بیشتر از آنکه حرف بزنند، چیزی را پنهان میکنند. در «گلسنگ» بحران معمولاً جایی اتفاق میافتد که ظاهراً هیچ اتفاقی در حال رخ دادن نیست. تنش در نگاهها جریان دارد، در جملههایی که ناگهان قطع میشوند، در حضور آدمهایی که کنار هم زندگی میکنند اما انگار مدتهاست از نظر عاطفی از هم فاصله گرفتهاند. این همان نقطهای است که سریال را از بسیاری از ملودرامهای متداول شبکه نمایش خانگی جدا میکند؛ آثاری که اغلب برای حفظ توجه مخاطب، مدام به شوک و اغراق پناه میبرند. «گلسنگ» اما ترجیح میدهد آرام پیش برود و مخاطب را وارد فرسایش تدریجی شخصیتهایش کند.
یکی از نکات قابل توجه سریال، تلاش آن برای ساختن شخصیتهایی خاکستری و چندلایه است. آدمهای این جهان نه کاملاً قربانیاند و نه کاملاً مقصر. هرکدام به شکلی درگیر ضعفها، ترسها و ناتوانیهای خود هستند و همین باعث میشود روابط میانشان پیچیدهتر و باورپذیرتر به نظر برسد. سریال «گل سنگ» بیش از آنکه دنبال قضاوت باشد، سعی میکند نشان دهد آدمها چگونه زیر فشار روزمرگی، شکستهای شخصی و ناتوانی در گفتوگو، آرامآرام از هم دور میشوند. در اینجا فروپاشی، یک اتفاق ناگهانی نیست؛ فرآیندی تدریجی و خاموش است.
«گل سنگ» همچنین در فضاسازی، لحن نسبتاً یکدستی دارد. طراحی صحنه، نورهای سرد، قابهای بسته و حتی ریتم حرکت دوربین، همگی در خدمت ساختن جهانیاند که احساس خفگی و فرسودگی در آن دائماً حضور دارد. سریال بهندرت اجازه میدهد لحظهای کاملاً رها یا سبک شکل بگیرد و همین فضای سنگین، تبدیل به بخشی از هویت آن میشود. گاهی حتی به نظر میرسد مکانها هم مثل شخصیتها خستهاند؛ خانهها، خیابانها و فضاهای داخلی، همگی حالتی بیروح و فرسوده دارند که با وضعیت روانی آدمهای داستان هماهنگ است.
«گل سنگ» در مجموع اثری است که دستکم تلاش میکند به آدمها و روابطشان با دقت نگاه کند. سریال بهجای آنکه بخواهد با پیچشهای ناگهانی یا احساسات اغراقشده مخاطب را تحت تأثیر قرار دهد، روی فرسایش آرام روان و رابطه متمرکز میشود؛ روی لحظهای که آدمها هنوز کنار هم هستند، اما دیگر راهی برای رسیدن به یکدیگر پیدا نمیکنند. شاید مهمترین ویژگی «گلسنگ» همین باشد: اینکه بحران را نه در فریاد، بلکه در سکوت پیدا میکند.
سریال «گل سنگ» را بدون تهیه اشتراک از روبیکا تماشا کنید.
عوامل سریال «گل سنگ»:
- کارگردان: ابراهیم ایرجزاد
- نویسنده: پیام کرمی، ابراهیم ایرجزاد
- بازیگران: مهتاب کرامتی، مهدی حسینینیا، الناز ملک، امیر نوروزی، علیرضا ثانیفر، فاطمه مسعودیفر، مهدی قربانی، مهرو نونهالی، روحالله زمانی، رضا عموزاد، شریان زارع
- تهیهکننده: زینب تقوایی